) دسته‌بندی انواع دانش

2-2-2-1- دانش ضمنی[1] و دانش صریح[2]

یک تقسیم‌بندی بسیار معمول که دانشمندان برای دانش انجام داده‌اند، تقسیم آن به دو دسته دانش پنهان یا ضمنی و دانش آشکار و یا صریح می‌باشد.

1- دانش آشکار (صریح): دانشی است که می‌توان آن را به سهولت از طریق مطالعه یک کتاب، یا دستورالعمل و یا یک گزارش به دست آورد. این نوع دانش می‌تواند مستند شده و یا انتقال یابد. (هنرمند، 1383)

2- دانش پنهان (ضمنی): به مرور زمان و با ادامه جریان زندگی نوعی از دانش در درون اشخاص نهادینه می‌گردد؛ پولانی [3] نخستین بار در سال 1969 با بیان این مطلب که «ما بیشتر از آنچه می‌گوییم، می‌دانیم» به نمونه‌هایی از تواناییهای انسان نظیر یادگیری دوچرخه سواری و شنا یا چگونگی تشخیص چهره‌ها اشاره می‌کند که تشریح نحوه انجام آن به راحتی توسط فرد امکان‌پذیر نیست، او دانش اینگونه تواناییها را «دانش ضمنی» نامید. به بیان دیگر، دانش ضمنی را می‌توان مجموعه‌‌ای از تجارب، مهارتها، دیدگاههای کاری و نظام ارزشی و ذهنی در درون فرد دانست که قابل گفتن نبوده و در هیچ پایگاه داده‌ای ذخیره نشده است بلکه جایگاه آن را ذهن آدمی و فعالیتهای او تشکیل می‌دهد. (هنرمند، 1384)

2-2-2-2- مدل مفهومی دانش

دانش شامل موارد”دانستن چه چیز”، “دانستن چرا” و”دانستن چگونه” می‌باشد. در شکل زیر ارتباط بین آنها مشخص شده است.( هونگ ییم و دیگران،2004)

 

 

 

 

 

 

شکل شماره 2-5.مدل مفهومی دانش

 

 

 

تقسیم بندی دانش بر اساس نوع کار سازمان

1- دانش متمرکز[4]  شرکت‌های دانشی متمرکز، اطلاعات خاصی تولید می‌کنند؛ مثل شرکت‌هایی که تنها تهیه اطلاعات مالی را بر عهده دارند.

   2- دانش مولد[5] سازمان‌های خلق کننده دانش که در سر دیگر محور اطلاعات هستند. (هونگ ییم و دیگران،2004)

جدول شماره 2-4 تقسیم‌بندی دانش بر اساس نیاز آن در سازمان

به منظور: دانش مورد نیاز:
 

تغییر در ساختار

 دانش ساختار: قواعد ساختارهای مناسب سازمانی و نحوه تغییر آن را دربر داشته و مواردی همچون ساختار تخت، گروههای خودگردان کاری و شبکه‌های کار مجازی را به عنوان اصول در دستور کار خود دارد
 

بهینه‌سازی فرآیند

 دانش فرآیند: دانش لازم برای آنالیز کردن فرآیندها و متعاقباً بهینه‌سازی آنها می‌باشند. در این ارتباط معمولاً تغییر جریان‌های کاری و ایجاد اشکال جدید ارتباطی انجام می‌شود.
افزایش مزیت رقابتی نسبت به رقبا دانش محصول: مجموعه دانش سازمانی در مورد محصول خروجی که این محصول می‌تواند شامل محصول تولیدی باشد یا خدماتی.
 

 

یکپارچه سازی تخصصی

دانش پروژه‌ای: مهارتها، گزارشات، تخصصهای (Expertise) ذخیره شده / کسب شده در رابطه با نحوه انجام کار را مورد توجه و مطالعه قرار می‌دهد مدلهای حل مسئله و ابزار مربوطه که در پروژه‌های دیگر مورد استفاده موفقیت‌آمیز / غیرموفقیت‌آمیز قرار گرفته است و نیز مستند شده است نیز به این حوزه مرتبط می‌باشد. در پروژه‌ها معمولاً دانش و تجربه زیادی کسب می‌شود که باید آنرا ذخیره کرد و بکار برد                (Best Practices) .
مدیریت منابع انسانی دانش منابع انسانی: این دانش، شایستگی‌ها و قابلیت‌های همکاران داخلی را در نظر دارد.
شناسایی مفید بودن طرح ها دانش هدایت، کنترل:

2-2-2-3) اشکال دانش با توجه به سطوح (دارندگان) حاملان آن

دانش فردی: مهم‌ترین منبع دانش در سازمان که به مدارک و تحصیلات رسمی و تجربیات و ویژگی‌ها و توانایی‌های فردی وابسته است.

دانش جمعی: این دانش در گروه ظهور می‌یابد و زمانی مطرح یا ایجاد می‌شود که مجموعه دانش افراد در گروه از دانش فرد فرد آنان بیشتر باشد.

دانش سازمانی: به شکل خاص و به فردی خاص وابسته نیست، بلکه یک شکل عملیاتی از دانش موجود در سازمان است. (کراگ و دیگران،2000)

[1]– Explict

[2]– Tacit

[3]– Pollani

[4]– Knowledge Intensive

[5]– Knowledge Creative

دسته بندی : علمی