چکیده انگلیسی 151
فهرست جداول
جدول (2-2) : عوامل تعین کننده نظام حاکمیت شرکتی 30
جدول(2-3) : ویژگی های نظام حاکمیت شرکتی 37
جدول(1-4) : نتایج آماره های توصیفی مورد استفاده در این تحقیق 39
جدول(2-4): آزمون نرمال بودن توزیع دادها 49
جدول(3-4) : آزمون تشخیص پانل(panel) یا پول(Pooled) 51
جدول (4-4) :نتایج آزمون آماره f (test cross -section fixed effects) 62
جدول (5-4) : نتایج آزمون هاسمن(hausman test) 85
جدول(6-4) : نتایج آزمون ناهمسانی آرچ LM 102
جدول (7-4) : نتایج آزمون ناهمسانی وایت(white) 104
جدول (8-4) : آزمون f جهت سنجش وجود رابطه خطی 106
جدول (9-4) :نتایج آزمون تحلیل رگرسیون ترکیبی 107
فهرست شکل ها
شکل (2-1) : مدل ترازنامه ای 25
شکل (2-2) : مدل فراترازنامه ای……………………………………………………………………………………………………………25
شکل(3-2): مدل چارچوب هیات مدیره…………………………………………………………………………………………………….26
چکیده :
تحقیق حاضر به مطالعه تاثیر اندازه شرکت و کیفیت حاکمیت شرکتی بر افشای مطلوب شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می پردازد. در راستای این هدف، کلیه شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران که اطلاعات مورد نیاز را در سالهای 1390-1386 ارائه نموده بودند، مورد بررسی قرار گرفتند که در مجموع 112 شرکت از صنایع مختلف انتخاب شدند. به منظور آزمون فرضیهها از رگرسیون چند متغیره استفاده شد و معنی دار بودن آنها با استفاده از آماره t و F صورت گرفت؛ همچنین برای آزمون خودهمبستگی مدل از آزمون دوربین- واتسون استفاده شده است. نتیجه تحقیق معنی دار بودن رابطه بین اندازه شرکت ها و سطح افشای شرکت ها را رد می کند ولی کیفیت حاکمیت شرکتی اثر معناداری برافشای شرکت های مورد مطالعه داشته است.
کلمات کلیدی پایان نامه:
افشا اندازه شرکت کیفیت حاکمیت شرکتی دوگانگی هیات مدیره
فصل اول
کلیات تحقیق
مقدمه
افشای اطلاعات توسط شرکت ها یکی از ابزارهای مهم مدیران به منظور انتقال اطلاعات مربوط به عملکرد مالی و هدایت شرکت به سرمایه گذاران، اعتباردهندگان و سایر افراد ذینفع است. از دلایل مهم تقاضا برای افشای اطلاعات، مسائل نمایندگی و عدم تقارن اطلاعات می باشد . بازار سرمایه یکی از بازارهایی است که در آن، اطلاعات شفاف بر عملکرد آن به شدت مؤثر است. به عبارتی، نقصان اطلاعات باعث افزایش هزینه مبادلات و ناتوانی بازار در تخصیص بهینه منابع می شود(پورحیدی و حسین زاده، 1391).
در نگاهی کلی، شفافیت مالی و افشای کامل و منصفانه اطلاعات ، برای کارکرد مطلوب بازار سرمایه کارا ، عامل حیاتی تلقی می شود (حساس یگانه و قمی ، 1385)
اما از دیدی دقیقتر، شفافیت عموماً به سه دسته تقسیم می‌شود؛‌ 1) تعریفهای مبتنی بر ذینفعان اطلاعات، 2) تعریفهای مبتنی بر مسئولیت پاسخگویی و 3) شفافیت از ابعاد قانون (طاهری، 1389).
اطلاعات هر چه شفاف تر و قابل دسترس تر باشد می تواند منجر به اتخاذ تصمیم های صحیح تری در زمینه تخصیص بهینه منابع شود و در نهایت منجر به رسیدن به کارآیی تخصیصی می شود که هدف نهایی بازار سرمایه است(تجویدی، 1387).از اینرو افشای اطلاعات توسط شرکت ها نقش حیاتی را در کارایی بازار سرمایه ایفا می کند.
شرکت ها افشای اطلاعات را از طریق انتشار صورت های مالی، یادداشت های توضیحی،گزارش هیأت مدیره،و نظایر آن انجام می دهند. علاوه بر این، برخی از شرکت ها علاوه بر افشای حداقل اطلاعات براساس استانداردهای مربوط و سایر قوانین و مقررات، به افشای اضافی اطلاعات به صورت اختیاری می پردازند. از اینرو می توان افشای اطلاعات توسط شرکت ها را به دو دسته افشای اجباری و اختیاری تقسیم نمود. یکی از موضوعات مهمی که در رابطه با افشای اطلاعات توسط شرکت ها مطرح است، پیامد های اقتصادی افشای اطلاعات می باشد. افشای اجباری و اختیاری اطلاعات می تواند دارای پیامدهای اقتصادی متعددی باشد که از جمله این پیامدها می توان به بهبود نقدشوندگی سهام در بازار سرمایه، کاهش هزینه سرمایه شرکت ها و افزایش کاربران و افزایش توان پیش بینی استفاده کننده از اطلاعات اشاره نمودکه این موارد نیز نهایتا منجر به افزایش ارزش شرکت می گردد. بنابراین شناسایی عواملی که بر سطح افشای شرکت ها موثر است ضروری است و از طرفی ونگ و همکاران(2011) بیان نمودند که با افزایش سطح کیفیت حاکمیت شرکتی شرکت ها میزان افشای شرکت ها افزایش می یابد و همچنین شرکت های بزرگ سطح افشای بالاتری نسبت به شرکت های کوچک دارند. لذا این تحقیق با هدف بررسی تاثیر اندازه شرکت و کیفیت حاکمیت شرکتی بر افشای مطلوب اطلاعات طراحی و اجرا خواهد شد که در ابتدا کلیات تحقیق مطرح خواهد شد ، سپس در فصول بعدی ادبیات و پیشینه تحقیق،روش تحقیق و نتیجه گیری تشریح خواهد شد.
بیان مساله
تشکیل و توسعه شرکت های سهامی، باعث تفکیک مالکیت از مدیریت و پیدایش تضاد منافع بین گروه -های مختلف ذینفع، از قبیل مدیران و سهامداران شده است. به دنبال پیدایش تضاد منافع در شرکت های سهامی، بحث نظریهی نمایندگی مطرح میشود(برتا و بوزالان، 2008)1. بر اساس این نظریه، مدیران به عنوان نمایندگان سهامداران ممکن است به گونهای عمل کنند یا تصمیمهایی را اتخاذ کنند که لزوماً در راستای بیشینه کردن ثروت سهامداران نباشد. بنابراین، باید ساز و کار کنترلی یا نظارتی کافی برای محافظت سهامداران در مقابل تضاد منافع ایجاد شود. موضوع شفافیت صورتهای مالی و کیفیت افشای اطلاعات ارائه شده در آن، به عنوان یک راهکار عملی مورد توجه قرار گرفته است. شفافیت و کیفیت افشای اطلاعات، همچنین یکی از جنبه های با اهمیت حاکمیت شرکتی و یکی از مهمترین عوامل دستیابی به یک بازار سرمایه کارا است.
افشای اطلاعات حسابداری که از دیرباز بعنوان یکی از مهمترین مسائل مورد توجه محققین بوده است، حاصل نهایی یک سیستم حسابداری به شمار میرود. در واقع هدف نهایی سیستم حسابداری فراهم نمودن اطلاعات برای اشخاص ذینفع در قالب گزارشهای درون سازمانی و برون سازمانی می باشد. اما از آنجا که یک سیستم حسابداری در محیط حاکم بر شرکت اطلاعات مالی شرکت را تحت عنوان گزارشهای مالی در اختیار ذینفعان قرار میدهد لذا عوامل محیطی حاکم بر شرکت بر فرآیند مذکور اثر گذار خواهد بود. شرکتها در جهت کنترل عوامل محیطی و رسیدن به اهداف اقدام به تدوین یک نظام مطلوب برای هدایت شرکت به سمت اهداف مینمایند که تحت عنوان حاکمیت شرکتی از آن یاد میشود. نظام حاکمیت شرکتی اقدام به تنظیم و هدایت عوامل محیطی از جمله روابط میان مدیران و مالکان مینماید و تحت تئوری نمایندگی به بررسی این موضوع میپردازد، در همین راستا وجود حاکمیت شرکتی مطلوب یعنی وجود قوانین، مقررات، ساختارها، فرایندها، فرهنگ ها و نظام هایی که موجب دستیابی به هدف های پاسخگویی، شفافیت، عدالت و رعایت حقوق ذینفعان می شود باعث افزایش سطح افشا توسط شرکت ها می گردد (پارچینی، 1388).
با توجه با مطالعات انجام شده در این زمینه عوامل انگیزشی که باعث افزایش افشای مطلوب توسط مدیران میشود عبارتست از:
افزایش افشای شرکت ممکن است به خاطر عمر شرکت باشد(اوسو اسنا ،1998)2.
شرکتهای بزرگ تمایل دارند در سطح جهانی حضور داشته باشند بنابراین ممکن است تمایل زیادی به تهیه اطلاعات بیشتر داشته باشند بنابراین شرکتهای با اندازه بزرگ سطح افشای بیشتری دارند(ایترج و همکاران، 2011).
تحقیقات زیادی وجود رابطه مثبت بین سودآوری3 و سطح افشای را بیان کردهاند مانند:(کرف4، 1961)، (بلکویی، 1981 )، (ولیس، 1987 )، (واتس و زیمبرمن، 1986)5.
به علت مسئولیت پاسخگویی مدیران و اهداف مالی و تجاری خاص آنها، افشا ضرورت پیدا میکند(لاتریدز6، 2008).
مدیران ممکن است افشای داوطلبانه و پیش بینیها را برای نشان دادن آگاه بودن مدیر نسبت به تغییرات اقتصادی محیط شرکت ارائه کند(حلمی حمامی، 2009 (.
در سال های اخیر مطالعات بسیار زیادی در زمینه بررسی ارتباط میان کیفیت گزارشگری مالی یا سطوح افشا در گزارشهای سالانه و ویژگیهای شرکتها (مانند: انواع حاکمیت شرکتی، اندازه شرکتها، سودآوری و….)انجام شده است. به عنوان مثال، میتوان به مطالعاتی مانند: ثقفی و ملکیان (1377)، کاشانی‌پور و رحمانی (1388)، اوسو اسنا (1998)7، کوک (2002)8، (ایترج و همکاران، 2011) و… اشاره کرد. بررسی گزارشهای سالانه شرکتها نشان میدهد کیفیت اطلاعات افشا شده در چنین گزارشهایی متفاوت است و تفاوت در افشای شرکتها به احتمال زیاد در نتیجه تفکرمدیریت و فلسفه فکری آنان و همچنین صلاح دید آنان در مورد افشای اطلاعات برای مقاصد سرمایهگذاری است.
افزایش افشای مطلوب شرکت ها علاوه برحل مشکلات نمایندگی منجر به کاهش عدم تقارن اطلاعاتی گردیده و در نتیجه شفافیت و جلب اعتماد سرمایهگذاران را در پی خواهد داشت. در ابعادی وسیعتر آن باعث رونق بازارهای سرمایه میشود که بر تخصیص بهینه منابع در اقتصاد کشور کمک شایانی خواهد نمود.
حال با توجه به مباحث مطرح شده مسئله اصلی تحقیق حاضر این است که آیا اندازه شرکت و کیفیت حاکمیت شرکتی بر سطح افشای اطلاعات تاثیر دارد؟ میزان تاثیرهریک ازمتغیرها بر کیفیت حاکمیت شرکتی چیست؟ جنبه مجهول آن کدام است؟
بنابراین برای سنجش هریک از متغیرهای تحقیق و همچنین رسیدن به جواب سوالات تحقیق و آزمون فرضیه ها از مدل برگرفته شده از تحقیق ایتدرج،ونگ و همکاران(2011) با انجام تعدیلات لازم استفاده می شود که در قسمت روش تحقیق به صورت کامل تشریح خواهد شد.
اهمیت و ضرورت تحقیق
پدیده جهانیسازی، رقابت و پیشرفتهای فناوری، شرکتها را به سمت بین المللی شدن سوق داده و محیط های تجاری پیچیده و فرصتهای سرمایهگذاری جدید را به وجود میآورد که جهت استفاده از این فرصتها، سرمایهگذاران نیازمند اطلاعات کافی درباره شرکتها هستند. شرکتها علاوه بر رعایت الزامات گزارشگری، با افشای اطلاعات اضافی دیگر، یک نوع مزیت رقابتی برای خود ایجاد میکنند. با افشای زیاد اطلاعات توسط شرکت، عدم تقارن اطلاعات بین مدیریت و سرمایهگذاران تا حدود زیادی کاهش مییابد(وکیلی فرد، 1388). افزایش افشای اطلاعات توسط شرکتها علاوه بر کاهش عدم تقارن اطلاعاتی9 به حل مشکلات ناشی از نمایندگی10 منجر میشود و در نتیجه شفافیت و جلب اعتماد سرمایهگذاران را در پی خواهد داشت. با انجام تحقیقات در حوزه افشای اطلاعات اهمیت واقعی گزارشگری مالی، توسط شرکت ها بیشتر مشخص می شود و شرکتها علاوه بر رعایت الزامات استانداردهای حسابداری، در افشای داوطلبانه اطلاعات اضافی سودمند، البته در قالب چارچوبهای گزارشگری تجاری مورد قبول حرفه، گامی رو به جلو جهت کاهش شکاف اطلاعاتی بین مدیریت و سرمایهگذاران بردارند که این امر به افزایش رونق بازار های سرمایه منجر می شود و در تخصیص بهینه منابع در اقتصاد کشور کمک شایانی خواهد نمود.
در سال‏های اخیر، حاکمیت شرکتی به یکی از جنبه‏های اصلی و پویای دنیای تجارت تبدیل شده و توجه به آن به طور چشمگیری رو به افزایش است. سازمانهای بینالمللی مانند سازمان همکاری و توسعه اقتصادی11, استانداردهای بینالمللی را در این زمینه ارائه میکنند. آمریکا، بریتانیا و دیگر کشورها، همچنان به تقویت سیستمهای حاکمیت شرکتی خود ادامه میدهند و به سهامداران, روابط آنها، پاسخگویی، بهبود عملکرد هیأت

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید