خواب کم، تنظیمات اندوکرینی مربوط به گرسنگی و اشتها را تغییر می دهد لذا هورمون های مؤثر بر اشتها تحت تأثیر قرار گرفته و ممکن است سبب دریافت زیاد انرژی شوند و محرومیت مداوم از خواب می تواند مقدار غذای دریافتی را تغییر داده و در اپیدمی چاقی سهیم باشند. برخی افراد ممکن است کار شیفتی یا مواجهه با نور زیاد در شب داشته باشند، این کار می تواند در ریتم های شبانه روزی اختلال ایجاد کرده شیوع چاقی را افزایش دهد.

  1. استرس

استرس عامل دیگری برای چاقی می باشد. تحت شرایط استرس، کورتیزول آزاد شده و سبب تحریک ترشح انسولین جهت حفظ قند خون در وضعیت ثابت می شود. لذا اشتها افزایش می یابد.

  1. طعم و مزه و اشتها

غذا و مزه آن، پاسخ های لذت بخش را باعث می شود. تنوع بی پایان غذاهایی که در هر لحظه ای و قیمت معقول در دسترس هستند، می توانند در دریافت کالری زیاد، دخیل باشند زیرا افراد زمانی که انواع مختلفی از غذا به آن ها ارائه می شود نسبت به زمانی که فقط یک نوع غذا ارائه می گردد بیش تر غذا می خورند. به طور طبیعی، وقتی غذایی مصرف شد اشتیاق و علاقه به آن کاهش می یابد.

  1. اندازه پرس های غذایی

پرخوری فعالانه تا حدی نتیجه اندازه زیاد پرس های غذایی است. پرس ها و کالری هایی که رستوران ها و فروشگاه های فست فود در یک وعده ارائه می کنند، اغلب بیش تر از نیازهای انرژی یک فرد برای کل روز است.

  1. ترکیبات چاقی زا (Obesogens)

ترکیبات چاقی زا ترکیبات شیمیایی بیگانه با بدن می باشند که سبب اختلال در متابولیسم طبیعی چربی ها شده و نهایتاً منجر به چربی زیاد و چاقی می شوند. می توان این ترکیبات را مختل کننده های اندوکرین نامید. چون این ترکیبات هموستاز لیپید، ذخیره سازی چربی و نقطه تنظیم متابولیک را تغییر داده، تعادل انرژی را مختل کرده یا تنظیم سیری و اشتها را جهت افزایش تجمع چربی و چاقی تغییر می دهند.

۲-۱۱-۲ عوارض و پیامدهای ناشی ازاضافه وزن و چاقی

عواقب سلامتی چاقی از افزایش خطر مرگ زودرس گرفته تا بیماری های مزمن جدی که باعث کاهش کیفیت کلی زندگی می شوند را شامل می شود. اضافه وزن و چاقی در مقایسه با کم وزنی با مرگ و میر بیش تری در سراسر جهان مرتبط است به طوری که ۶۵ درصد مردم جهان در کشورهایی زندگی می کنند که اضافه وزن و چاقی بیش تر از کم وزنی قربانی می گیرد. این موضوع تمام کشورهای پر درآمد و بیش تر کشورهای با درآمد متوسط را شامل می شود.
چاقی دوران کودکی یکی از جدی ترین چالش های بهداشت عمومی در قرن ۲۱ است . اکنون چاقی در کودکان و بزرگسالان در کشورهای توسعه یافته به سطح اپیدمی رسیده است. کودکان دارای اضافه وزن به احتمال زیاد در آینده بزرگسالان چاقی خواهند بود. این کودکان نسبت به کودکان بدون اضافه وزن به احتمال زیاد به دیابت و بیماری های قلبی و عروقی در سنین جوانی که به نوبه خود با شانس بالاتر مرگ زودرس و ناتوانی همراه است، مبتلا می شوند. چاقی دوران کودکی با شانس بیش تر چاقی، مرگ زودرس و ناتوانی بزرگسالی ارتباط دارد اما علاوه بر افزایش خطر در آینده، کودکان چاق مشکلات تنفسی، فشار خون، علایم زود هنگام بیماری قلبی، مقاومت به انسولین و اثرات روانی را هم تجربه می کنند.
اضافه وزن و چاقی پنجمین عامل خطر مرگ و میر در دنیاست. سالانه حداقل ۲٫۸ میلیون بزرگسال در اثر اضافه وزن و چاقی جان خود را از دست می دهند. به علاوه، در جهان ۴۴ درصد بار دیابت، ۲۳ درصد بار بیماری ایسکمیک قلبی و ۷ تا ۴۱ درصد بار سرطان های خاص را می توان به اضافه وزن و چاقی نسبت داد؛ بنابراینBMI بالایک ریسک فاکتور اصلی در بیماری های غیرواگیر مانند بیماری های قلبی عروقی (اساساً بیماری قلبی و سکته) که اولین علت مرگ و میر در سال ۲۰۰۸ بودند، دیابت، اختلالات اسکلتی عضلانی به ویژه استئوآرتریت و برخی سرطان ها (آندومتر، سینه و کولون) است.خطر بیماری های مذکور با بالا BMI افزایش می یابد.
علاوه بر بیماری های قلبی و دیابت، بیماری های مزمن مثل فشار خون، سکته، بیماری های کیسه صفرا، ناباروری، آپنه خواب و استئوآرتریت با افزایش درجه چاقی بدتر می شوند. چاقی همچنین یک عامل خطر برای تأخیر التیام زخم ها و پاسخ ضعیف آنتی بادی به واکسن هپاتیتB می شود.
BMA نسبتاً بالا در نوجوانان با مرگ زودرس در زنان جوان تر و میان سال ارتباط دارد. میزان بالای بافت چربی و فعالیت فیزیکی کم، فاکتورهای خطر قوی و مستقل برای مرگ در زنان هستند.
افزایش وزن در دوران بزرگسالی مسئول اکثر موارد افزایش فشار خون مشاهده شده با افزایش سن است. رابطه محکمی بین BMI و فشارخون بالا در مردان و زنان تمام گروه های نژادی قومی و گروه های سنی وجود دارد. خطر پیشرفت فشارخون بالا در افراد دارای اضافه وزن، ۲ تا ۶ مرتبه بیش تر از افراد با وزن نرمال است. برآوردهای خطر حاصل از مطالعات جمعیتی نشان می دهند ۳۰ درصد یا بیش تر موارد فشارخون را می توان مستقیماً به چاقی نسبت داد. طبق توصیه های انجمن رژیم شناسان آمریکا در سال ۲۰۰۹، به منظور کاهش فشارخون، بایستی وزن مطلوب بدن یعنی BMI بین ۱۸٫۵ تا ۲۴٫۹ کسب شده و حفظ گردد. به ازای ۱۰ کیلوگرم کاهش وزن فشارخون سیستول تقریباً به میزان ۵ تا ۲۰ میلیمتر جیوه کاهش می یابد. علاوه بر این ها، افراد چاق از تعصب و تبعیض اجتماعی (نه تنها از عموم مردم بلکه از متخصصان سلامت هم) رنج می برندو این ممکن است آن ها را نسبت به کمک پزشکی بی میل

این را هم حتما بخوانید :   تحقیق دانشگاهی - نیازسنجی آموزشی کارگزاران حج، عمره و عتبات از دیدگاه مدیران ارشد و کارگزاران- ...

برای دانلود فایل متن کامل پایان نامه به سایت 40y.ir مراجعه نمایید.

کند.
هزینه های چاقی هم سرسام آور است؛ متخصصین اقتصاد بهداشت، هزینه های اضافه وزن و چاقی را نزدیک ۱۰ درصد کل هزینه های سالانه پزشکی ایالت متحده برآورد نموده اند.

۲-۱۲ پژوهش های انجام شده در داخل کشور در مورد چرخش ذهنی

در این قسمت به بررسی پژوهشهای داخلی انجامگرفته در زمینه تواناییهایفضایی و چرخشذهنی میپردازیم. تنها پژوهش مرتبط با تحقیق حاضر در زمینه تواناییهایفضایی مربوط به مطالعه سنه و همکاران (۱۳۸۷) با عنوان تأثیر فعالیتبدنی و بازی بر رشد تواناییهایذهنی پسران پیشدبستانی است. شرکتکنندگان در این پژوهش ۶۰ کودک مهدکودکی و دوره آمادگی بودند که بر حسب سن به دوگروه ۴ سال و ۳ ماهه تا ۴ سال و ۹ ماهه ، ۵ سال و ۳ ماهه تا ۵ سال و ۹ ماهه تقسیم شدند. ابتدا از کل شرکت کنندگان پیشآزمون گرفته شد. سپس شرکتکنندگان بر حسب سن تعیینشده بهصورت تصادفی در دو گروهکنترل و آزمایش قرارگرفتند (هر گروه ۳۰ نفر). گروهآزمایش به مدت ۲ ماه به فعالیت بدنی و بازیهای آموزشی سازمانیافته بهمنظور پاسخگویی به این سؤال که آیا فعالیتبدنی و بازی میتواند بر رشد تواناییهای ذهنی (ادراکفضا و طرحبدنی) پسران پیش دبستانی مؤثر باشند، پرداختند. پس از طی این دوره آموزشی، از هر دوگروه پسآزمون گرفتهشد. شرکتکنندگان با استفاده از سه آزمون ترسیم آدمک و اشکال تجمعی کپی و اشکال تجمعی از حفظ، مورد مطالعه قرارگرفتند. نتیجه تحقیق نشانگر رشد تواناییهای ذهنی کودکان گروهآزمایشی نسبت به کودکان گروهکنترل به طورمعنادار است. از یافتههای این تحقیق میتوان استنباط کرد که بازیها و فعالیتهای بدنی سبب تسریع رشد تواناییهای ذهنی کودکان میشوند .
همانطور که قبلاً اشاره شد متأسفانه تحقیقات انجامگرفته در زمینه چرخشذهنی در داخل کشورمان بسیار محدود و شامل چهار مورد است که تأثیرات بازیهای کامپیوتری، دستبرتری خانوادگی و چرخش ذهنی و (کشیدن خط سطح آب، تجسمدیداری[۱۵۱]و چرخشذهنی) در زنان باردار سه ماهه و زنان بعد از زایمانطبیعی است،چهارمین وآخرین پژوهش به بررسی آموزش برنامه ژیمناستیک و چرخش ذهنی پرداخته است. که هیچ یک از این بررسیها تأثیرات اضافه وزن و چاقی در چرخش ذهنی را بررسی نکرده اند.
پورمحسنی و همکاران (۱۳۸۳) به بررسی تأثیر بازیهای رایانهای بر توانایی چرخشذهنی نوجوانان پرداختند. هدف از این پژوهش با توجه به محبوبیت و گستردگی استفاده از بازیهای رایانهای در میان نوجوانان، بررسی تأثیر یک دوره بازی رایانهای تتریس[۱۵۲] بر توانایی چرخشذهنی نوجوانان بود. ۶۰ دانش آموز کلاس اول و دوم راهنمایی (۱۲-۱۳ ساله) به روش نمونهگیری هدفمند انتخاب شده بودند و در چهار گروه ۱۵ نفری آزمایش و کنترل قرارگرفتند. از تمامی آزمودنیها پیشآزمون گرفته شد. دو گروه آزمایشی دختر و پسر در طول چهارهفته و در شش جلسه ۳۰ دقیقهای به بازی تتریس پرداختند و بلافاصله از هر چهارگروه پسآزمون گرفته شد. یافتهها نشان داد که توانایی چرخشذهنی پسران و دختران در پیش آزمون تفاوت معناداری ندارد، اما توانایی تمامی نوجوانان در چرخشذهنی بعد از بازی تتریس افزایش یافته که این افزایش در دختران نسبت به پسران بیشتر بود. نکته قابل ذکر این است که نتایج بدست آمده برای پسران و دختران و نه برای مردان و زنان قابل تعمیم و بررسی است. این مطالعه نشان داد الگوهای عوامل محیطی، اجتماعی و زیستی میتواند تواناییهایفضایی و بهطورخاص چرخشذهنی دختران و پسران را تحت تأثیر قراردهد که درنتیجه انعطافپذیری این تواناییها در دختران نسبت به پسران بیشتر بود.
در پژوهش علی پور و همکاران (۱۳۸۷) با عنوان دست برتری خانوادگی و توانایی چرخشذهنی بود که هدف از این مطالعه بررسی رابطه بین چرخشذهنی و دست برتر با توجه به نظریههای مطرح ژنتیکی و محیطی بود. ۱۳۶ دانشآموز کلاس پنجم ابتدایی شامل ۶۸ پسر و ۶۸ دختر به روش تصادفیخوشهای برای این مطالعه انتخاب شده بودند. میانگین سنی آزمودنیها ۹/۱۱ سال بود. برای نشان دادن دستبرتر از آزمون دست برتری چاپمن[۱۵۳]، آزمون آنلاین چی[۱۵۴] و آزمون محقق ساخته دستبرتری و برای اندازهگیری توانایی چرخشذهنی آزمودنیها از سایت سایک لب[۱۵۵] استفاده شده بود. آزمون موجود در این پایگاه اینترنتی مبتنی بر آزمون وندنبرگ وکیوس (۱۹۷۸) است که شامل ۳۰ مسئله که هر مسئله دو شکل دارد؛ یکی شکل هدف و دیگری شکل محرک که آزمودنی با مقایسه دوشکل یکسان یا متفاوتبودن دو شکل را مشخص مینمود (شکل محرک، چرخیده شده شکل هدف است). برای یکسان بودن آزمون برای تمامی آزمودنیها اشکال به صورت تصادفی اما با درجات چرخش مساوی ارائه میشد که حداکثر نمره در این آزمون ۳۰ بود. نتایج آماری نشان داد اثر دستبرتری خانوادگی بر توانایی چرخشذهنی در سطح α = ۰/۰۰۵ معنادار بود (p = 0/ 0015و F = 3/696). همچنین آنها نشان دادن که اثر دستبرتری خانوادگی بر اساس جنسیت بر توانایی چرخشذهنی نیز تفاوت معناداری داشت. در اینجا نیز باید به این نکته متذکر شویم که در این مطالعه نیز تفاوتها بین پسران و دختران است و قابل تعمیم برای مردان و زنان نیست و باید برای بررسی در رده سنی حداقل جوانان صورتگیرد.
تحقیق دیگری در زمینه چرخشذهنی در داخل کشورمان مربوط به مطالعه وطنپرست و همکاران (۱۳۹۰) میباشد که سه نوع از تواناییهای فضایی را در زنان سه ماهه باردار و زنان با زایمان طبیعی بررسیکرده بودند. ۲۰۰ نفر از زنان در دو گروه زنان حامله و زنان بعد از ز
ایمان طبیعی قرارگرفتند. در این بررسی از آزمون چرخش ذهنی وندنبرگ و کیوس (۱۹۷۸) برای ارزیابی توانایی چرخشذهنی زنان استفاده شده بود. نتایج این پژوهش نشان داده بود که توانایی فضایی چرخشذهنی و کشیدن خط سطح آب در زنان باردار بهطور معناداری افزایش یافته بود و در زنان بعد از زایمان طبیعی به طور معنادار کاهش یافته بود و توانایی فضایی تجسم دیداری معنادار نبود. این یافتهها نشان میدهد که حاملگی بر توانایی فضایی تأثیر دارد. در واقع ضرورت تقویت تواناییفضایی و بهطورخاص چرخشذهنی در زنان را نشان میدهد که باید با روشهای اصولی و اثبات شده از کاهش اینگونه تواناییها در زنان جلوگیری شود.
آخرین تحقیق در زمینه چرخش ذهنی مربوط به جلال دهقانی زاده است که به بررسی تأثیرات برنامه آموزش ژیمناستیک به عنوان یک فعالیتحرکتی بر چرخشذهنی به عنوان یک فاکتورشناختی مهم در دانشجویان، با در نظرگرفتن فاکتور جنسیت به عنوان فاکتور جمعیت شناختی بود. تحقیق حاضر با درنظرگرفتن گروهآزمایش با تمرین آموزش ژیمناستیک از بین دانشجویان رشته تربیتبدنی و گروهکنترل بدون تمرین و آموزش از بین دانشجویان دیگررشتههای علومانسانی، هرگروه ۴۰ نفر، ۲۰نفر پسر و ۲۰نفر دختر انجام شد. ابتدا از هردوگروه آزمون چرخشذهنی پترز و همکاران (۱۹۹۵) گرفته شد و بعد از آن گروهآزمایش، برنامه آموزش حرکات ابتدایی ژیمناستیک را هفتهای دوجلسه و هرجلسه ۵/۱ ساعت، در طول یک ترم تحصیلی انجام دادند. پس از اتمام جلسات آموزش مجدداً پسآزمون از هردوگروه گرفته شد.. یافتهها، تفاوت معنادار در نمرات پسآزمون نسبت به پیشآزمون و تنها برای گروهآزمایش را نشان داد (۰٫۰۱P≤). تفاوت بین نمرات دانشجویان رشته تربیتبدنی و دانشجویان دیگررشتههای علومانسانی، به نفع دانشجویان تربیت بدنی معنادار بود(۰٫۰۵P≤).همچنین بین نمرات مردان و زنان در چرخشذهنی تفاوت معناداری به نفع مردان مشاهده شد (۰٫۰۵P≤). نتایج حاصل از این مطالعه تأثیربرنامه آموزش ژیمناستیک بر توانایی چرخشذهنی را نشان داد. همچنین نتایج نشان داده اند که ، بین چرخش ذهنی دانشجویان رشته تربیتبدنی و دانشجویان دیگررشتههای علومانسانی، و نیز بین مردان و زنان تفاوت به نفع دانشجویان رشته تربیتبدنی و مردان است. علاوه براین، تأثیرات تقابلی رشدشناختی و حرکتی و تعامل این دو رشد باهم، میتواند از نتایج کلی و البته کاربردی این مطالعه باشد.

این را هم حتما بخوانید :   رابطه ی شیوه های فرزند پروری و ویژگی های شخصیت با تاب آوری ...

۲-۱۳ پژوهش های انجام شده در مورد شاخص توده بدن

در مطالعه نعمتی و همکاران تحت عنوان بررسی عوامل تن سنجی دانش آموزان دختر ۷-۱۹ ساله شهرستان اردبیل و مقایسه آن با استاندارد آماری و جمعیت شناسی NCHS در سال ۱۳۸۴ در مدارس اردبیل انجام شد دریافتند که میزان قد و وزن دختران اردبیل کم تر از استانداردآماری و جمعیت شناسی NCHS بوده و در مقایسه با سایر نقاط کشور نیز پایین می باشد. به نظر می رسد به دلیل نزدیک بودن نژاد کودکان در مناطق مختلف کشور می توان احتمالاً متفاوت بودن وضعیت اقتصادی و آداب و شیوه های تغذیه ای را دلیل اختلاف بین قد و وزن دانش آموزان مناطق مختلف کشور دانست.
در مطالعه ای که دوست محمدیان و همکاران در مورد بررسی وضع تغذیه و ارتباط بین فعالیت بدنی و نگرش تغذیه ای با نمایه توده بدن برای سن در دختران دبیرستانی ۱۸-۱۴ ساله شهر سمنان درسال تحصیلی ۸۳-۸۲ انجام دادند به این نتیجه رسید که میزان اضافه وزن و چاقی در دختران سمنانی با توجه به مطالعات انجام گرفته در سایر نقاط کشور در وضعیت تقریباً مشابه ولی نسبت به شهرهای شمالی بیش تر و به مراتب کم تر از مطالعات انجام گرفته در سایر کشورها مانند آمریکا بود.

Tags: