پایان نامه رایگان با موضوع قرن نوزدهم، اصول موضوعه

پایان نامه ها

در حالی که بعضی دیگر به دنبال راههایی بودند که وضع موجود را حفظ کنند. 370 اندیشهها و مکتبهایی که مطرح شد از قدرت طلبترین محافظهگرایی تا انقلابیترین را شامل می‌شد. این مکتبها حتی به هنگامی که با شدت لعن و تکفیرهای خود علیه سرمایهداری و نظام اقتصادی موجود، از سوسیالیسم پشی میگیرند، اما همچنین را از این مکتب جدا‌ میکنند؛ بدین لحاظ که آنان مانند سوسیالیستها اعتقاد ندارند که برای ایجاد جامعه نوین دگرگونی شرایط اقتصادی و محیط کافی است، بلکه معتقدند که در همان حال باید مردمان را نیز تغییر داد. مسیح به کسانی که از او میپرسیدند ملکوت الهی کی فرا میرسد جواب میداد: “ملکوت الهی با جلال و طنطنه ظاهر نمیشود، او در درون شما است.”، یعنی میخواست بگوید که عدالت اجتماعی مستقر نمیشود، مگر آنکه قبلاً در دلها استقرار یابد. 371
مسیحیان پروتستان انجیلی معتقد بودند که مسیحی شدن مستلزم نوعی ارتباط شخصی با عیسی است که در تعلقات و آگاهی اجتماعی بروز پیدا کند. فردریک دماریس372 از آیین پروتستان لیبرال انگلستان که طرفدار نقد کتب مقدس بود و از پیشگامان نهضتی بود که “سوسیالیسم مسیحی” نامیده میشد، در حدود نیمه قرن نوزدهم به این نتیجه رسید که کلیساها پاسخگوی واقعیات اجتماعی همه زمانها نیستند. اندیشه‌های کهن کالوینی درباره‌ی فقر و تهیدسی به مثابه‌ی حکم یا بلای خدا، با مفاهیم تکاملی درباره‌ی بقای اصلح همراه شد و بعضی از واعظان را به این نتیجه رساند که مسیحیان نباید به فقرا کمک کنند (فقرا اخلاقاً ناصالح تلقی میشدند) و یقیناً باید در پی ثروت باشند؛ چرا که ثروت نشانه لطف و عنایت خداست. ماریس همراه با مصلحان دینی، نظیر ویلیام بوت (1912-1829) مؤسس ارتش آزادی بخش، درد و رنج انسان را ناشی از انقلاب صنعتی میدانستند و کلیساها را متهم میکردند که در مقابل کسانی که پیشرفت صنعتی، زندگی آنها را تباه کرده است، احساس مسئولیت نمیکنند. از نظر آنان فقر و تهیدسی نه و‌بال و مصیبت، بلکه نتیجه‌ی استثمار بود و نقش واقعی کلیسا در جامعه باید این باشد که امکان این بهرهکشی را از بین ببرد. ماریس آرزو داشت که انجیل را به شرایط اجتماعی ارتباط دهد، در حالی که بوت به راهحلهای عملی که برای نابودی فقرا ارائه میشد حمله میکرد و میکوشید تا وجدان مسیحیان را بیدار کند تا از درد و رنج پنهانی انسان، احساس ناراحتی کنند. 373
مکتب کاتولیک اجتماعی با پیدایش جنبش نیرومند فکری در قلب کلیسای کاتولیک در پایان قرن نوزدهم گسترش مییابد. یک بخشنامه‌ی مهم پاپ که به مسئله اجتماعی اختصاص دارد به این حرکت دامن میزند. پاپ لئوسیزدهم374 بخشنامه مذهبی ” نوواروم”375 را در روم درباره شرایط کارگران در سال1891 اعلام می‌کند که مبنی بر نقطه نظرهای صریح و اساسی آیین اجتماعی کلیسا در مورد مالکیت خصوصی، نقش دولت، مزد ، اتحادیه‌ها و … است.
پس از آن بخشنامههای پاپی376 در سالهای 1931 (بازسازی نظم اجتماعی377) 1961 (مسیحیت و بهبود اجتماعی378) 1963 (صلح بر روی زمین379) 1965 (کلیسا در دنیای نوین380) 1967 (توسعه انسان‌ها381) 1971 (عدالت در جهان382) 1981 (درباره کار انسانی383) 1986 (عدالت اقتصادی برای همه384) 1987 (درباره‌ی دغدغههای اجتماعی385) و 1991 (صدمین سالگرد386) به ثبت و گسترش تعالیم اجتماعی کاتولیکپرداختند که در واقع با صورتهای مختلفی از مشکلات اجتماعی مبارزه کردند. تلاش کلیسای کاتولیک برای خروج تدریجی از انزوا و حضور در صحنه‌ی سیاست و فرهنگ جامعه در دهه‌ی هفتاد موجب تشکیل شورای دوم واتیکان در سال 1968 میلادی گردید. همچنین ظهور اندیشه‌ی الهیات رهایی بخش در آمریکای لاتین که الهام گرفته از تعالیم اجتماعی کلیسای کاتولیک رومی بود، تلاشی برای رفع فقر و ظلم با اتکاء به کتاب مقدس‌ بود. 387
مکتب کاتولیک اجتماعی، گاهی گرایشهای بسیار حاد از خود ظاهر کرده و به سوسیالیسم به معنی اخص نزدیک‌تر بوده است، ولی این گرایشها بیشتر به صورت تظاهرات فردی باقی مانده و به علاوه از جانب رم نیز صریحاً محکوم شده است. 388 جناح راست مکتب کاتولیک اجتماعی معتقد است که بنیادهای موجود جامعه برای حل مشکلی که مسئله اجتماعی 389نامیده میشود، کاملاً کافی هستند؛ تنها به این شرط که با روحیه‌ی مسیحایی تجدید نیرو کنند و طبقات حاکمه راه پیش رفتن به سوی ملت را بیاموزند.390
با اینکه در میان فرقههای مختلف مسیحی، اختلافات زیادی در مورد مرجعیت و نیز تفسیر تعالیم کتاب مقدس وجود دارد، مرجع و مأخذ اخلاق اجتماعی در میان مذاهب کاتولیک رمی، پروتستان لیبرال و پروتستان انجیلی به ترتیب سنت کلیسایی، تقدم عقل و مرجعیت کتاب مقدس است.391 البته از هر سه منبع در هر سه مذهب استفاده میشود، با این تفاوت که تأکید آنها بر منابع، متفاوت است. در کلیسای کاتولیک سخن پاپ مرجعیت دارد. اما در کلیساهای پروتستان مؤمنان آزاد هستند تا تعالیم کتاب مقدس را مطابق با آن‌چه که فکر میکنند شایسته است، تفسیر کنند. با وجود این مرجع اصلی و نهایی، کتاب مقدس است؛ البته کتاب مقدس نیازمند تفسیر است. بعضی از مکاتب فکری در مورد به کارگیری مستقیم ایدههای عهد قدیم، مانند جشن سالگرد 392 (بخشش بدهی) در سفر لاویان: 25، یا تحریم ربا استدلال میکنند دیگران اظهار میکنند که این روش دیگر عملی نیست یا این که باید اصول اجتماعی ماورای این قوانین را استخراج کنیم.
اقتصاددانان مسیحی زیادی از ایده‌ی “اصول موضوعه‌ی واسطهای”393 حمایت میکنند؛ یعنی استفاده از کتاب مقدس برای ارائه اصول کلی که باید سیاست را ه
د
ایت کند.394 برای اینکه بینش دقیقتری از روش‌هایی که مسیحیان برای استخراج دیدگاههای اقتصادی به‌کار می‌برند، به‌دست آوریم، روشی را که سه مذهب مذکور در سه بیانیه مهم مربوط به مسائل اقتصادی ارائه کرده‌اند با یکدیگر مقایسه میکنیم.
اولین بیانیه که در اوایل سال 1990 ارائه شد، “بیانیه‌ی آکسفورد درباره ایمان مسیحی و اقتصاد” است که مبنای الهیاتی امضاکنندگان آن، پروتستان انجیلی مدافع مواضع عقیدتی پیمان لوزان395 است. 396
دومین بیانیه مربوط به شورای جهانی کلیساها397 (wcc) با عنوان “اقتصاد به عنوان موضوعی مرتبط با ایمان”398 منتشر شد که منعکس کننده اخلاق الهیاتی پروتستانهای لیبرال است.
سومین بیانیه از سوی پاپ جان پل دوم در سال 1991 با عنوان “بخشنامه‌ی پاپ: صدمین سالگرد” منتشر شد که بیانگر تعالیم رسمی کلیسای کاتولیک رم است. تفاوتهای روش اخلاقی، منعکس کننده‌ی دیدگاه‌های الهیاتی متفاوت، درخصوص مبنای اعتبار بیانیههای اخلاقی مسیحی است. معضل اساسی برای اخلاق اقتصادی مسیحی این است که چگونه از عقاید اساسی یا بینش اخلاقی به جهان پیچیده‌ی پدیدههای اقتصادی گذر کنند. راه حلهای متفاوت برای این معضل، به یقین اختلافات درباره‌ی مرجعیت را در کلیسا منعکس میکند. بیانیه‌ی آکسفورد در ارتباط با این پرسش روشن است: “کتاب مقدس، سخن خدای زنده و حقیقی، مرجع عالی ما در همه‌ی موضوعات مرتبط با ایمان و رفتار است؛ از این رو، ما به کتاب مقدس به عنوان راهنمایی قابل اطمینان مراجعه میکنیم” در این بیانیه تعالیم مربوط به کتاب مقدس مرتبط با زندگی اقتصادی در قالب سرفصلهایی، مانند “خلقت و سرپرستی” و “کار و استراحت” خلاصه شده است. هیچ بحثی درباره‌ی مشکلات هرمنوتیکی که استفاده از مطالب کتاب مقدس متضمن آنهاست، در این بیانیه وجود ندارد و هیچ توجیهی درباره‌ی روش ارائه نشده است. هر کدام از خلاصهها بیانی مستدل و منطقی از اصول اخلاقی است که ادعا شده متن بر مبنای آنها تدوین شده است. کاربرد این اصول در خلال هر بخش از بیانیه دنبال شده است. الگوی کاربرد، نقد جنبهای خاص از زندگی اقتصادی است که با پیشنهاد سیاسی همراه است. 399
بیانیه شورای جهانی کلیساها، ساختاری نسبتاً متفاوت دارد. با بیان گرفتاریها و شرایط اقتصادی روز آغاز میکند. بعد ازتوصیف شرایط، بخشی را با عنوان”برخی از اعتقادات بنیادین درباره‌ی زندگی اقتصادی” مطرح میکند. این اعتقادات از تصریحهای الهیاتی درباره‌ی زندگی انسان و اهمیت آن استخراج شده است. بحثی درباره‌ی مرجعیت این اعتقادات به عنوان ابزاری برای اندیشه‌ی اخلاقی ارائه نشده و هیچ تلاشی برای منظم کردن آنها در مجموعهای از اصول اخلاقی انجام نشده است. در بخش بعدی بیانیه، این اعتقادات با شرایط معاصر ارتباط داده شدهاند تا مجموعهای از اهداف و بینشها برای زندگی اقتصادی ایجاد کنند. با توجه به این اهداف و بینشها، بخشی با عنوان” ضرورت سیاستهای اقتصادی” مطرح میکند که به طرح کلی موضوعات سیاسی میپردازد بدون این‌که پاسخهای سیاستی مناسبی را برای مسایل اقتصادی معاصرشرح دهد400.
بیانیه صدمین سالگرد درباره‌ی منبع اعتبارش شکی ندارد. به عنوان نامه‌ی پاپ، اعتبار کامل کلیسای کاتولیک رم را به‌همراه با خود دارد؛ زیرا معتقد است که مرجعیت آن به پطرس قدیس و از طریق او به جانشینانش درقلمرو اسقف رم واگذار شده است. صدمین سالگرد، اشاره به نامه‌ی پاپی با عنوان” شرایط کارگران: دارد که در سال 1891 پاپ لویی سیزدهم منتشر کرد. صدمین سالگرد، “شرایط کارگران” را در گسترش تعالیم اجتماعی کلیسا سرنوشت ساز میداند. نقطه‌ی شروع آموزه‌ی مسیحی، شأن انسان است، گرچه در نقاط مناسب به آموزه خلقت اشاره شده است. از آموزه انسانیت، اصول اخلاقی گوناگونی مانند حقوق کارگران، حق مالکیت خصوصی، اصل همبستگی، اصل آزادی انسان (و به این دلیل، حکومت محدود) استخراج می‌شود. سپس این اصول برای ارزیابی زندگی اقتصادی وپیشنهاد سیاستهای اقتصادی کلی استفاده شدهاند تا اشتباهاتی را که شناسایی کردهاند اصلاح کنند. اما این کاربرد تجریدی و کلی نیست‌، بلکه در زمینه‌ی گزارشی درباره وقایع سیاسی و اقتصادی جاری قرار دارد. در مقایسه با دو بیانیه دیگر، بیانیه‌ی صدمین سالگرد در ارایه تحلیلی از اتفاقات و مسایل معاصر و نیز اخلاق الهیاتی برای زندگی اقتصادی موفق است. مبنای مقتدرانه بیانیه، در مقایسه با بیان تردید آمیز،401 بسیار مشخص است.دونالدهی402 با مقایسه محتوای سه بیانیه مهم مسیحیان کاتولیک و پروتستان که به آنها اشاره شد، دیدگاههای مشترک آنها را در مورد اصول مسیحی مربوط به زندگی اقتصادی به صورت زیر جمعبندی کرده است: 403
اول: موضوعات الهایتی خلقت و سرپرستی در هر بیانیه مطرح شده است؛ به عنوان پایهای برای زندگی اقتصادی، بخشی از دعوت انسان و هشدار درباره‌ی این که نظام خلقت متعلق به ماست و ما به عنوان ، نمایندگان{خدا} مسئول هستیم تا آن را خراب نکنیم.
دوم: هر سه بیانیه تأکید زیادی بر الهیات مربوط به ماهیت انسان میکنند. کار، بخشی از وظایف هر انسانی است و هدف از کار، ابتدائاً ولی نه منحصراً برای تأمین نیازهای انسانی است. همچنین یک حق اساسی برای کار کردن وجود دارد و مشتمل بر این است که شرایط کار باید شأن انسان را محترم بشمارد و پاداش کار باید برای حمایت از کارگر و بستگانش کافی باشد. سازماندهی کار باید نشان‌دهنده اجتماع میان کسانی باشد که در یک مکان خاص کار میکنند. در نامه‌ی مربوط به پاپ آمد
ه است که کسب و کار باید اجتماعی از اشخاص به جای اجتماعی از کالاهای سرمایهای باشد. به علاوه حق کار کردن توسط حق استراحت و تفریح کردن متعادل میشود. به‌ویژه در نامه پاپی (بخشنامه پاپ) به اختصاص دادن یکشنبه برای عبادت مسیحی اشاره شده است.
سوم: هر سه بیانیه به “گزینش ترجیحی فقرا”404 که به عنوان موضوعی مهم مربوط به کتاب مقدس توصیف میشود، اهمیت میدهند. یک جنبه از مسئله، اقتصادی محض است. کسانی که نمیتوانند از طریق کار مولد نیاز زندگی خود را تأمین کنند، اجتماعی که در آن زندگی میکنند، باید معاش آنها را تأمین و از آنها حمایت کند. جنبه‌ی دیگر، آن است که ضعیف و فقیر نیاز به حمایت ویژه دارند تا این که حس کنند مورد ظلم واقع نشدهاند، حقوقشان حفظ میشود و از آنها حمایت میشود، تا بتوانند در زندگی اجتماعی مشارکت کنند. به علاوه پیامدهای ماهیت انسان گناهکار برای زندگی اقتصادی یک موضوع مشترک است: گناه قلمرو زندگی اقتصادی، سرپرستی ما درباره‌ی خلقت، ماهیت کار ما، وضعیت فقرا و